หลักวิทยาศาสตร์

การสลับเมตาบอลิซึม

ร่างกายเปลี่ยนจากการเผาผลาญน้ำตาลมาเผาผลาญไขมันอย่างไร เกิดขึ้นเมื่อไร และอะไรช่วยให้เร็วขึ้น

ระดับกลาง5 นาทีแหล่งอ้างอิง 5 รายการ

ร่างกายใช้เชื้อเพลิงหลักสองอย่าง คือกลูโคสซึ่งเป็นน้ำตาล และไขมัน หลังมื้ออาหาร ร่างกายเผาผลาญกลูโคสเป็นหลัก ระหว่างอดอาหารจะค่อยๆ เปลี่ยนไปใช้ไขมันและคีโตน ซึ่งเป็นเชื้อเพลิงที่ตับสร้างจากไขมัน นักวิจัยเรียกการเปลี่ยนนี้ว่าการสลับเมตาบอลิซึม และเป็นสิ่งสำคัญที่ทำให้การอดอาหารแตกต่างจากการแค่กินน้อยลง 1

ถังเชื้อเพลิงสองถัง

ลองนึกว่าร่างกายมีถังเชื้อเพลิงสองถัง ถังแรกเล็กและเร็ว คือกลูโคสในเลือดและไกลโคเจน ซึ่งเป็นรูปแบบที่ตับและกล้ามเนื้อเก็บกลูโคสไว้ ถังที่สองใหญ่และช้า คือไขมันในเซลล์ไขมัน ซึ่งเก็บพลังงานได้มากกว่ามาก ถังไกลโคเจนในตับมีขนาดเล็ก ภายในราววันครึ่งแรกของการอดอาหาร มันให้กลูโคสเพียงส่วนน้อย 2

การสลับทีละขั้น

แผนอดอาหารรายวันส่วนใหญ่ เช่น 16:8 อยู่ตรงจุดเริ่มต้นของการสลับพอดี เป็นเหตุผลหนึ่งที่นักวิจัยสนใจ เพราะแผนเหล่านี้ทำให้เกิดการเปลี่ยนผ่านนี้ซ้ำทุกวัน โดยไม่ต้องเหนื่อยแบบการอดอาหารนานๆ 1,4

ความยืดหยุ่นทางเมตาบอลิซึม

ร่างกายที่แข็งแรงสลับระหว่างกลูโคสกับไขมันได้อย่างราบรื่นเมื่อสภาวะเปลี่ยน นักวิทยาศาสตร์เรียกสิ่งนี้ว่าความยืดหยุ่นทางเมตาบอลิซึม ผู้ที่เป็นโรคอ้วนหรือเบาหวานชนิดที่ 2 มักยืดหยุ่นน้อยกว่า และนักวิจัยกำลังศึกษาว่าการออกกำลังกายและการเปลี่ยนการกินจะฟื้นฟูได้อย่างไร 5

ทำอย่างไรให้ถึงการสลับเร็วขึ้น

การสลับเกิดขึ้นเมื่อไกลโคเจนในตับใกล้หมด สิ่งใดที่ทำให้หมดเร็วขึ้นก็ทำให้สลับเร็วขึ้น และสิ่งใดที่เติมกลับก็ทำให้ช้าลง 1

แหล่งอ้างอิง

  1. Anton SD, Moehl K, Donahoo WT, et al. Flipping the Metabolic Switch: Understanding and Applying the Health Benefits of Fasting. Obesity (Silver Spring). 2018;26(2):254-268. doi.org/10.1002/oby.22065
  2. Rothman DL, Magnusson I, Katz LD, et al. Quantitation of hepatic glycogenolysis and gluconeogenesis in fasting humans with 13C NMR. Science. 1991;254(5031):573-6. doi.org/10.1126/science.1948033
  3. Owen OE, Morgan AP, Kemp HG, et al. Brain metabolism during fasting. J Clin Invest. 1967;46(10):1589-95. doi.org/10.1172/JCI105650
  4. Mattson MP, Moehl K, Ghena N, et al. Intermittent metabolic switching, neuroplasticity and brain health. Nat Rev Neurosci. 2018;19(2):63-80. doi.org/10.1038/nrn.2017.156
  5. Goodpaster BH, Sparks LM. Metabolic Flexibility in Health and Disease. Cell Metab. 2017;25(5):1027-1036. doi.org/10.1016/j.cmet.2017.04.015

เรื่องสุขภาพ

Fasting Tracker ออกแบบมาเพื่อสุขภาวะทั่วไป และไม่ใช่เครื่องมือแพทย์ การอดอาหารไม่เหมาะกับทุกคน: ปรึกษาแพทย์ก่อนถ้าคุณตั้งครรภ์ เป็นเบาหวาน เคยมีความผิดปกติด้านการกิน หรือกินยาอยู่ และก่อนการอดอาหารนานๆ ทุกครั้ง