Fasting Tracker

De wetenschap

Insuline en vasten

Het hormoon dat bepaalt of je opslaat of verbrandt, hoe insulineresistentie ontstaat en wat vasten eraan kan doen

Halfgevorderd5 min6 bronnen

Als vasten een schakelaar heeft, is het insuline. Dit hormoon uit je alvleesklier vertelt je lichaam of het energie moet opslaan of verbranden. Als je het begrijpt, snap je waarom vasten werkt zoals het werkt, en waarom het kan helpen bij mensen bij wie het lichaam de boodschap van insuline minder goed oppikt.

Het opslaghormoon

Als je eet, komt glucose uit je eten in je bloed en reageert je alvleesklier door insuline af te geven. Insuline werkt als een sleutel: het laat glucose in je spier- en vetcellen, zegt je lever te stoppen met glucose maken en een deel als glycogeen op te slaan, en zegt je vetcellen hun vet vast te houden 1. Kortom: hoge insuline betekent 'opslaan'.

Als insuline niet goed meer werkt

Bij insulineresistentie reageren je spieren, lever en vetweefsel minder op de insulinesleutel. Om je bloedsuiker normaal te houden, compenseert je alvleesklier door meer aan te maken. Jarenlang kan die extra inspanning het probleem verbergen: de bloedsuiker blijft normaal terwijl de insuline hoog is. Als de alvleesklier het uiteindelijk niet meer bijhoudt, gaat de bloedsuiker stijgen, eerst naar prediabetes en dan naar diabetes type 2 1.

Wat vasten doet

De interessantste bevinding is dat vasten de insulinegevoeligheid op zichzelf zou kunnen verbeteren, niet alleen via gewichtsverlies. In een Deens onderzoek vastten gezonde jonge mannen twee weken lang om de dag 20 uur, terwijl ze genoeg aten om hun gewicht stabiel te houden. Daarna bracht insuline glucose ongeveer 16% sneller hun cellen in 2.

Timing telt

Je biologische klok maakt je 's ochtends en rond het middaguur gevoeliger voor insuline dan 's nachts 5. Dezelfde maaltijd laat je bloedsuiker om 21.00 uur meer stijgen dan om 9.00 uur. Misschien zien vroege eetvensters er daarom zo veelbelovend uit: in een onderzoek van vier dagen verlaagde eten tussen 8.00 en 14.00 uur de gemiddelde bloedsuiker over 24 uur en de schommelingen ervan, vergeleken met eten tussen 8.00 en 20.00 uur 6.

Bronnen

  1. Petersen MC, Shulman GI. Mechanisms of Insulin Action and Insulin Resistance. Physiol Rev. 2018;98(4):2133-2223. doi.org/10.1152/physrev.00063.2017
  2. Halberg N, Henriksen M, Söderhamn N, et al. Effect of intermittent fasting and refeeding on insulin action in healthy men. J Appl Physiol (1985). 2005;99(6):2128-36. doi.org/10.1152/japplphysiol.00683.2005
  3. Sutton EF, Beyl R, Early KS, et al. Early Time-Restricted Feeding Improves Insulin Sensitivity, Blood Pressure, and Oxidative Stress Even without Weight Loss in Men with Prediabetes. Cell Metab. 2018;27(6):1212-1221.e3. doi.org/10.1016/j.cmet.2018.04.010
  4. Grajower MM, Horne BD. Clinical Management of Intermittent Fasting in Patients with Diabetes Mellitus. Nutrients. 2019;11(4):873. doi.org/10.3390/nu11040873
  5. Poggiogalle E, Jamshed H, Peterson CM. Circadian regulation of glucose, lipid, and energy metabolism in humans. Metabolism. 2018;84:11-27. doi.org/10.1016/j.metabol.2017.11.017
  6. Jamshed H, Beyl RA, Della Manna DL, et al. Early Time-Restricted Feeding Improves 24-Hour Glucose Levels and Affects Markers of the Circadian Clock, Aging, and Autophagy in Humans. Nutrients. 2019;11(6):1234. doi.org/10.3390/nu11061234

Een woord over gezondheid

Fasting Tracker is bedoeld voor algemeen welzijn en is geen medisch hulpmiddel. Vasten is niet voor iedereen: overleg eerst met je arts als je zwanger bent, diabetes hebt, een eetstoornis hebt gehad of medicijnen gebruikt, en voor elke langere vasten.